Historia Wydziału

Wydział Nauk o Środowisku wywodzi się od utworzonego w 1951 roku w Wyższej Szkole Rolniczej w Olsztynie Wydziału Rybackiego. Od początku swego istnienia wydział posiadał najlepszą w kraju kadrę naukową i program kształcenia z zakresu rybactwa i ochrony wód.

Do najbardziej znanych profesorów Wydziału Rybackiego należy zaliczyć: Stanisława Korwin-Sakowicza - pierwszego dziekana, a zarazem dyrektora Instytutu Rybactwa Śródlądowego, Roberta Towarnickiego, Eugeniusza Grabdę, Przemysława Olszewskiego - dziekana Wydziału Rybackiego i twórcę Wydziału Ochrony Wód i Rybactwa Śródlądowego, Władysława Mańkowskiego, Bolesława Dąbrowskiego, Franciszka Pliszkę, Stanisława Bernatowicza, Józefa Mikulskiego, Waleriana Cięglewicza, Kazimierza Stegmana, Józefa Popiela, Teofila Dąbrowskiego, Mariana Zięcika i wielu innych.

W latach 1966-1968 katedry specjalizujące się w problematyce morskiej przeniesiono do Wyższej Szkoły Rolniczej w Szczecinie, gdzie utworzono Wydział Rybactwa Morskiego i Technologii Żywności. Z pozostałych w Olsztynie czterech katedr: Rybactwa, Limnologii, Ichtiologii oraz Ekonomiki Przedsiębiorstw Rybackich, powołano przy Wydziale Zootechnicznym w 1967 roku Oddział Rybactwa Śródlądowego, którego prodziekanem został prof. Przemysław Olszewski. Z inicjatywy Profesora Olszewskiego i kadry naukowej, przy poparciu Ministerstwa Ochrony Środowiska i Zasobów Naturalnych, na bazie Oddziału i przeniesionej z Wydziału Zootechnicznego Katedry Zoologii, zarządzeniem Ministerstwa Oświaty i Szkolnictwa Wyższego z dnia 23 czerwca 1970 roku utworzono Wydział Ochrony Wód i Rybactwa Śródlądowego. Pierwszym dziekanem nowego wydziału został doc. dr hab. Tadeusz Wojno, później profesor zwyczajny, a także prorektor Uczelni. Następnie funkcje dziekanów pełnili profesorowie: Tadeusz Januszkiewicz, Zofia Różańska, Maria Brylińska, Konstanty Lossow (dwukrotnie), Andrzej Mamcarz oraz Janusz Guziur.

W latach 1970-1996 struktura organizacyjna wydziału zmieniała się, dostosowując się do stale modernizowanego programu nauczania i profilu absolwenta. W 1992 roku Senat Akademii Rolniczo-Technicznej w Olsztynie powołał kierunek Ochrona Środowiska, a Uchwałą z dnia 31 stycznia 1997 r. zmienił dotychczasową nazwę wydziału (WOWiRŚ) na Wydział Ochrony Środowiska i Rybactwa, co odpowiadało faktycznemu profilowi kształcenia i prowadzonych badań. Dziekani nowego wydziału to profesorowie: Janusz Guziur, Irena Wojnowska-Baryła (dwukrotnie), Mirosław Krzemieniewski i Krystyna Demska-Zakęś. 24 kwietnia 2012 roku Rada Wydziału Ochrony Środowiska i Rybactwa, mając na względzie rozwój oferty dydaktycznej i obszarów badawczych oraz potencjał intelektualny i strukturę kadry, uwzględniając wzorce międzynarodowe, a także odwołując się do akademickiej i społecznej misji oraz strategii rozwoju wydziału podjęła Uchwałę w sprawie zmiany nazwy. Senat Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie na wniosek Rady Wydziału zmienił dotychczasową nazwę wydziału, która od dnia 1 maja 2012 roku brzmi Wydział Nauk o Środowisku. Pierwszym dziekanem nowego wydziału na kadencję 2012-2016 został prof. dr hab. inż. Mirosław Krzemieniewski, prof. zw., a następnie dr hab. inż. Ewa Paturej, prof. UWM (2016-2020).

W roku akademickim 1997/1998 rozpoczęto kształcenie studentów na kierunkach ochrona środowiska oraz rybactwo w trybie zaocznych studiów inżynierskich, a następnie uzupełniających studiów magisterskich. W kolejnych latach spadająca liczba kandydatów na studia niestacjonarne spowodowała zamknięcie tej formy kształcenia.

Wydział Nauk o Środowisku posiada uprawnienia do nadawania stopnia doktora (od 1988 roku) oraz doktora habilitowanego (od 2000 roku) w dziedzinie nauk rolniczych, dyscyplinie rybactwo oraz doktora (od 2014 roku) w dziedzinie nauk technicznych, dyscyplinie inżynieria środowiska. Następnie w 1999 roku powołano na wydziale studia doktoranckie z zakresu nauk rolniczych w dyscyplinie rybactwo, a w 2016 roku studia doktoranckie z zakresu nauk technicznych w dyscyplinie inżynieria środowiska. Od roku akademickiego 2018/2019 rusza program międzynarodowych interdyscyplinarnych studiów doktoranckich z zakresu biogospodarki.


W 2001 roku kierunek Ochrona Środowiska uzyskał Certyfikat Jakości Kształcenia Uniwersyteckiej Komisji Akredytacyjnej (UKA), a w 2004, 2009 i 2015 roku Polskiej Komisji Akredytacyjnej (PKA). Kierunek Rybactwo uzyskał Certyfikat Jakości Kształcenia UKA w 2003 roku, a w roku 2004 i 2009 Certyfikat PKA, natomiast w 2015 roku ocenę wyróżniającą Polskiej Komisji Akredytacyjnej. W 2018 roku także kierunek Inżynieria Środowiska otrzymał ocenę wyróżniającą, a kierunek Turystyka i Rekreacja ocenę w pełni Polskiej Komisji Akredytacyjnej.

W lutym 2005 roku zakończono budowę i wyposażenie Centrum Biotechnologii Środowiska. Uroczyste otwarcie CBŚ nastąpiło 14 kwietnia 2005 roku Centrum Biotechnologii Środowiska stało się siedzibą nowopowstałej Katedry Biotechnologii w Ochronie Środowiska. W roku akademickim 2005/2006 na wydziale wprowadzono boloński system kształcenia. W kolejnym roku rozpoczęto prace nad poszerzeniem oferty edukacyjnej. Do funkcjonujących na wydziale kierunków Rybactwo i Ochrona Środowiska, w roku akademickim 2008/2009 doszedł nowy kierunek kształcenia: Inżynieria Środowiska. Jednocześnie  w porozumieniu z Wydziałem Mechaniki i Inżynierii Uniwersytetu Nauk Stosowanych w Offenburgu rozpoczęto kształcenie w języku angielskim na kierunku Ochrona Środowiska, (studia II stopnia), początkowo z zakresu biotechnologii w ochronie środowiska (environmental biotechnology), a od roku akademickiego 2018/2019w zakresie inżynierii procesowej, ochrony środowiska (Process Engineering, Environmental Protection) oraz biotechnologii (Biotechnology)we współpracy z Wydziałem Nauki o Żywności. Wymienione zakresy kształcenia prowadzone są na kierunku Inżynieria Środowiska.

W roku akademickim 2009/2010 po raz pierwszy przeprowadzono nabór i uruchomiono studia podyplomowe w zakresie „Ichtiologia i Akwakultura", które nadal są kontynuowane.
W 2011 roku wydział rozszerzył ofertę kształcenia, tworząc studia licencjackie pierwszego  stopnia na kierunku Turystyka i Rekreacja w zakresie ścieżki bezspecjalnościowej, a od roku akademickiego 2015/2016 uruchomiono na tym kierunku drugi  stopień kształcenia. W tym samym roku akademickim rozpoczęto kształcenie na nowym kierunku Gospodarowanie Zasobami Wodnymi (studia I stopnia).

Od 2009 r. wydział uczestniczył w realizacji projektów z programu Rozwój Polski Wschodniej "Rozbudowa, modernizacja i wyposażenie zespołu laboratoriów edukacyjno-badawczych technologii, jakości i bezpieczeństwa zdrowotnego żywności". W ramach tego projektu rozpoczęto budowę Centrum Akwakultury i Inżynierii Ekologicznej, którego otwarcie miało miejsce we wrześniu 2011 roku. W ostatnich latach realizowano ogólnouczelniany projekt budowy Centrum Nutri-bio-chemicznego, którego elementem jest zlokalizowane na wydziale Laboratorium Oceny Jakości Wód i Zasobów Hydrosfery. Pracownicy wydziału wyróżniają się aktywnością w zakresie realizacji projektów badawczych finansowanych ze źródeł zewnętrznych. Uzyskane środki finansowe są podstawą dobrych jakościowo badań naukowych, jak również umożliwiają angażowanie studentów do pracy naukowej.

Od 30 września 2010 roku wydział posiadał kategorię naukową A (Komunikat nr 19 MNiSW z 30 września 2010), świadczącą o najwyższym poziomie prowadzonych badań. W wyniku przeprowadzonej w 2013 roku oceny jednostek naukowych wydział znalazł się na 5 miejscu w grupie wspólnej oceny w obszarze nauk rolniczych, leśnych i weterynaryjnych (Komunikat MNiSW z dnia 4 lipca 2014 r.). Niestety w 2017 roku w wyniku ewaluacji działalności naukowej pracowników za lata 2013-2016 otrzymaliśmy kategorię naukową B.

W latach 2000. realizowano kilkadziesiąt projektów finansowanych przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Narodowe Centrum Nauki, Narodowe Centrum Badań i Rozwoju oraz Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska. Ponadto pracownicy wydziału uczestniczą w międzynarodowych projektach takich, jak realizowany w ramach 7 Projektu Ramowego TRAFOON (Traditional Food Network to Improve the Transfer of Knowledge for Innovation), czy też  NETLAKE (Networking Lake Observatories in Europe, EU COST).

Aktualnie na 175 projektów realizowanych w 2017 roku w UWM, na wydziale realizowano 26 (zajmujemy 3 miejsce w uczelni), a w 2018 roku realizowano 22 (na łączną kwotę ponad 12 mln zł), w tym 1 Horyzont 2020, a we współpracy z podmiotami gospodarczymi ok. 20 różnych zadań. Powodem do radości jest rosnący współczynnik sukcesu w pozyskiwaniu środków na badania i to na najwyższym poziomie. Pracownicy wydziału każdego roku zgłaszają wynalazki i wzory użytkowe do Urzędu Patentowego RP, co bezpośrednio wpływa na pozycję uczelni w kraju i naszych naukowców w rankingach.

W 67-letniej historii wydziału studia wyższe ukończyło ponad 7000 absolwentów na studiach stacjonarnych i niestacjonarnych ze stopniem magistra inżyniera/inżyniera lub magistra/licencjata. Studia podyplomowe pn. „Ichtiologia i Akwakultura" ukończyło około 350 osób. Na wydziale stopień doktora uzyskało 240 osób, a doktora habilitowanego 33 osoby. Wielu pracowników uzyskiwało tytuły naukowe profesora oraz stopnie naukowe doktora i doktora habilitowanego również poza Wydziałem.

Dr hab. inż. Ewa Paturej, prof. UWM
Dziekan Wydziału Nauk o Środowisku